بازتاب شکل‌گیری دولت ماد در «گفتار مادی» هرودوت

احسان افکنده

چکیده


شکل­گیری دولت ماد میان پایان سدة هشتم تا پایان سدة هفتم ق.م. یکی از مسائل مناقشه ­برانگیز مطالعات خاور نزدیک باستان در چند دهة اخیر بوده است. مناقشة اصلی، پیرامون اعتبار منابع کلاسیک، به‌ویژه «گفتار مادی» هرودوت در بازسازی تاریخ ماد است که امروزه در بازنگری روند شکل­گیری دولت در ماد، به دلیل عدم تطابق ظاهری آن با منابع خط میخی معاصر با دورة ماد زیر سؤال رفته است. در مقالة حاضر با بازنگری گفتار مادی و به­ویژه روایت ­بنیان­گذاری پادشاهی ماد، تلاش شده است تا اعتبار این روایت در بازسازی تاریخ ماد از نو مورد ارزیابی قرار گیرد. به نظر می­رسد اگرچه هرودوت از منابع شفاهی برای نگارش گفتار مادی در کتاب «تواریخ» خود بهره جسته است اما برخلاف انتقادات برخی پژوهشگران، این روایت هرودوت به‌هیچ‌روی بر پایة عناصر حماسی شکل­ نگرفته­ است. همچنین ناهمسانی «گفتار مادی» هرودوت با منابع خط میخی در برخی موارد ظاهری و در موارد دیگر صرفاً به دلیل تفاوت در رویکرد هرودوت و سالنامه­های شاهی میان­رودانی نسبت به مادها است.  


واژگان کلیدی


ماد، منابع خط میخی، منابع کلاسیک، هرودوت، گفتار مادی

تمام متن:

PDF

منابع و مآخذ مقاله


:#خالقی‌مطلق، جلال. «نکته‌ها.» مجله ایرانشناسی. س 6. ش 4. زمستان 1373. ص 916 ـ 912.#دیاکونوف، ا.م. تاریخ ماد. ترجمة کریم کشاورز. تهران: بنگاه ترجمه و نشر کتاب، 1345.#علی‌یف، اقرار. پادشاهی ماد. ترجمة کامبیز میربهاء. تهران: ققنوس، 1388.

Aliev, Igrar. Istoriia midii [История Мидии]. Baku: Izd-vo Akademii nauk Azerbaĭdzhanskoĭ SSR, 1960.#Álvarez-Mon, Javier. “Elam: Iran’s First Empire.” In A Companion to the Archaeology of the Ancient Near East / vol. 2. Edited by D. T. Potts. 2 vols., 740–57. Blackwell Companions to the Ancient World. Oxford, UK: Wiley-Blackwell, 2012.#Brown, Stuart C. “Media and Secondary State Formation in the Neo-Assyrian Zagros: An Anthropological Approach to an Assyriological Problem.” Journal of Cuneiform Studies 38, no. 1 (1986): 107–19.# Brown, Stuart C. “The Mêdikos Logos of Herodotus and the Evolution of the Median State.” In Kuhrt; Sancisi-Weerdenburg, Achaemenid History III, 71–86.#Da Riva, Rocío. The Inscriptions of Nabopolassar, Amēl-Marduk and Neriglissar. Studies in ancient Near Eastern records 3. Berlin: De Gruyter, 2013.#Dandamayev, M., and I. Medvedskaya. “Media.” In Encyclopædia Iranica. Online Edition, 2006. http://www.iranicaonline.org/articles/media (accessed 11/02/2014).#Diakonoff, I. M. Istoriya Midii s drevneĭshikh vremen do kontsa IV veka do n.è. [История Мидии от древнейших времен до конца IV века до н.э.]. Moscow: Izdatel’stvo Akademii nauk SSR, 1956.#Frye, Rechard. N. “The Charisma of Kingship in Ancient Iran.” Iranica Antiqua 4 (1964): 36–54.#Georges, Pericles. Barbarian Asia and the Greek experience: From the archaic period to the age of Xenophon. Ancient society and history. Baltimore, London: Johns Hopkins University Press, 1994.#Helm, Peyton R. “Herodotus’ “Mêdikos Logos” and Median History.” Iran 19 (1981): 85–90.#Henkelman, Wouter. “Persians, Medes and Elamites: acculturation in the Neo-Elamite period.” In Lanfranchi; Roaf; Rollinger, Continuity of empire (?), 181–231, pls. 9-15.#Herodotus. Herodotus: The Persian Wars / Volume I: Books I-II. Revised and Reprinted. Loeb classical library. Cambridge, Mass.: Harvard University Press, 1975. Translated by A. D. Godley.#Kuhrt, Amélie. The Persian Empire: A Corpus of Sources from the Achaemenid Period. London, New York: Routledge, 2007.#Kuhrt, Amélie and Heleen Sancisi-Weerdenburg, eds. Achaemenid History III: Method and Theory. Leiden: Netherlands Instituut voor het Nabije Oosten, 1988; Proceedings of the London 1985 Achaemenid History Workshop.#Lanfranchi, Giovanni B., Michael Roaf, and Robert Rollinger, eds. Continuity of empire (?): Assyria, Media, Persia. History of the ancient Near East Monograph Series 5. Padova: S.a.r.g.o.n., 2003.#Liverani, Mario. “The Rise and Fall of Media.” In Lanfranchi; Roaf; Rollinger, Continuity of empire (?), 1–12.#Panaino, Antonio. “Herodotus I, 96-101 Deioces’ conquest of power and the foundation of sacred royalty.” In Lanfranchi; Roaf; Rollinger, Continuity of empire (?).#Roaf, Michael. “The Median Dark Age.” In Lanfranchi; Roaf; Rollinger, Continuity of empire (?), 13–22.

Rollinger, Robert. “The western expansion of the Median empire; a re-examination.” In Lanfranchi; Roaf; Rollinger, Continuity of empire (?), 289–319.#Rollinger, Robert. “Das Medische Königtum.” In Concepts of kingship in antiquity: Proceedings of the European Science Foundation Exploratory Workshop, held in Padova, November 28th-December 1st, 2007. Edited by Giovanni B. Lanfranchi and Robert Rollinger, 63–86. History of the ancient Near East. Monographs 11. Padova, Winona Lake, Ind.: S.A.R.G.O.N. Editrice e Libreria; Distributed by Eisenbrauns, 2010.#Sancisi-Weerdenburg, Heleen. “Was there ever a Median Empire?” In Kuhrt; Sancisi-Weerdenburg, Achaemenid History III, 197–212.#Sancisi-Weerdenburg, Heleen. “The Orality of Herodotos’ Medikos Logos or: The Median Empire Revisited.” In Achaemenid History VIII: Continuity and Change. Edited by Heleen Sancisi-Weerdenburg, Amélie Kuhrt and Margaret c. Root, 39–55. Leiden: Nederlands Instituut voor het Nabije Oosten, 1994.#Schaudig, Hanspeter. Die Inschriften Nabonids von Babylon und Kyros’ des Grossen samt den in ihrem Umfeld entstandenen Tendenzschriften: Textausgabe und Grammatik. Alter Orient und Altes Testament 256. Münster: Ugarit-Verlag, 2001.#Schmitt, Rüdiger. “Königtum im Alten Iran.” Saeculum 28, no. 4 (1977).#Schmitt, Rüdiger. “Astyages.” In Encyclopædia Iranica: Vol. II/8, 873–74., 1987.#Schmitt, Rüdiger. “Altpersisch.” In Compendium linguarum Iranicarum. Edited by Rüdiger Schmitt, 56–85. Wiesbaden: Ludwig Reichert Verlag, 1989.#Schmitt, Rüdiger. “Deioces.” In Encyclopædia Iranica: Vol. VII/3, 226–27., 1994.#Schmitt, Rüdiger. Die altpersischen Inschriften der Achaimeniden: Editio minor mit deutscher Übersetzung. Wiesbaden: Reichert Verlag, 2009.


ارجاعات

  • در حال حاضر ارجاعی نیست.