نوع مقاله : علمی - پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکترا،دانشگاه شیراز

2 استاد بخش تاریخ دانشگاه شیراز

10.52547/irhj.2022.225242.1106

چکیده

حکومتی که چنگیزخان در آغاز قرن هفتم هجری برابر با قرن سیزدهم میلادی در مغولستان تاسیس نمود از حیث برخورداری از نظام قضایی با دوره پیش از آن یعنی دوره ستیز و تفرقه قبایل قابل قیاس نبود.وی در حکومت خود تنها به جنبه های نظامی اتکا نداشت،بلکه مبانی حقوقی و قضایی جامعه مغولی را نیز مد نظر قرار داد.اساسی ترین منشاء حقوق در نظام قضایی و حقوقی مغولان اول «رفع محرومیت» بود.مفهوم عدالت در این نظام حقوقی مترادف با رفع محرومیت بود.به عبارت روشنتر حق به معنای رفع محرومیت انگاشته می شد نه برقراری عدالت.این تلقی منتهی به تعارض دیدگاه مغولان با ملل مغلوبه به ویژه ایرانیان مسلمان گردید.مغولان حتی پس از مسلمان شدن همچنان به یاسا و یوسون چنگیزی به عنوان منبع اصلی حقوق و عدالت می نگریستند. این نوشتار قصد دارد با رویکرد توصیفی- تحلیلی و برپایه منابع کتابخانه ای به این پرسش پاسخ دهد که، پس از استقرار مغولان در ایران تفاوت تلقی از منشاء حق و عدالت برای حکام مغول از اتباع ایرانی مسلمان آنان چه بود و چه تبعاتی داشت؟نتایج پژوهش حاکی از آن است که از دیدگاه مغولان «روح قانون»،یاسا و یوسون چنگیزی بود.علت تامه حق و عدالت،سنن و دستورات چنگیزخان دانسته می شد و در این نظام قضایی تراضی و عدالت برای جامعه مغولی به مفهوم رفع محرومیت تلقی می گردید.در همان حال خاندان چنگیزی نیز اطاعت قبایل را به معنای برآورده شدن عدالت تفسیر می نمودند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

Eliminating the Deprivation of an Essential Element in the Legal and Judicial System of the Mongols: Genghis Khan, the Spirit of the Law (Seventh And Eighth Centuries AH)

نویسندگان [English]

  • Bahman Shahryari 1
  • abdolrasoul kheirandish 2

1 PhD student, Shiraz University

2 Professor of History, Shiraz University

چکیده [English]

The government that Genghis Khan established in Mongolia at the beginning of the seventh century AH (13th century AD) was not comparable to the previous period in terms of judicial system, ie the period of tribal strife and division. In his rule, he did not rely only on military aspects. It also considered the legal and judicial foundations of Mongolian society. The most basic source of law in the judiciary and legal system of the first Mongols was "elimination of deprivation". The concept of justice in this legal system was synonymous with elimination of deprivation. It was considered deprivation, not the establishment of justice. This perception led to a conflict between the views of the Mongols and the defeated nations, especially the Muslim Iranians.Even after their conversion to Islam, the Mongols continued to view Yasa and Yusun Changizi as the primary source of rights and justice. This article intends to answer the question with a descriptive-analytical approach and based on library sources that, after the establishment of the Mongols in Iran, what was the difference in the origin of right and justice for the Mongol rulers from their Iranian Muslim citizens and what were the consequences? The research shows that from the Mongol point of view, the "spirit of the law" was Yasa and Yousun Changizi. At the same time, the Genghis dynasty interpreted tribal obedience as the fulfillment of justice.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Elimination of Deprivation
  • Judicial System
  • Ilkhans
  • Genghis Khan
  • Mongols
  • sharia
  • Yasa